រាជរដ្ឋាភិបាល បានកំណត់ឱ្យប្រជាពលរដ្ឋដែលបានបញ្ចប់កាតព្វកិច្ចយោធា អាចទៅបម្រើការងារវិញ នៅស្ថាប័នរដ្ឋ សហគ្រាសសាធារណៈឬឯកជននានា និងអង្គការសង្គមស៊ីវិល ដោយរក្សាមុខតំណែងដដែល ហើយក្នុងករណីកន្លែងការងារណាមួយមិនព្រមទទួលយកពួកគាត់ចូលធ្វើការវិញ និងរក្សាមុខតំណែងដដែលដូចមុនពេលទៅបំពេញកាតព្វកិច្ចយោធាទេ នោះនឹងត្រូវផ្តល់ប្រាក់បំណាច់បញ្ចប់កិច្ចសន្យាការងារ និងសោហ៊ុយជំងឺចិត្ត ស្របតាមច្បាប់ស្តីពីការងារ។
នេះបើអនុក្រឹត្យរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ស្តីពី «ការអនុវត្តកាតព្វកិច្ចយោធា» ចុះថ្ងៃទី១២ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦។ អនុក្រឹត្យនេះ កំណត់អំពីលក្ខខណ្ឌ និងបែបបទនៃការធ្វើជំរឿន ការជ្រើសរើស ការអញ្ជើញ ការពន្យាពេល ប្រាក់ឧបត្ថម្ភ គោលរបបផ្សេងៗ និងការលើកទឹកចិត្ត ព្រមទាំងបែបបទ និងនីតិវិធីក្នុងការទទួលយកប្រជាពលរដ្ឋដែលបញ្ចប់កាតព្វកិច្ចយោធាឱ្យចូលបម្រើការងារ ឬបន្តការសិក្សាវិញ ដើម្បីធានាការអនុវត្តច្បាប់ស្តីពីកាតព្វកិច្ចយោធា ប្រកបដោយតម្លាភាព គណនេយ្យភាព និងប្រសិទ្ធភាព។
អនុក្រឹត្យនេះ មានវិសាលភាពអនុវត្តចំពោះប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរដែលមានអាយុចាប់ពី ១៨ឆ្នាំ ដល់ ២៥ឆ្នាំ ត្រូវបានជាប់កាតព្វកិច្ចយោធារយៈពេល ២៤ខែ ឬ ២ឆ្នាំ ដែលត្រូវបានជ្រើសរើសដោយស័្មគ្រចិត្ត និងតាមការចាប់ឆ្នោត។ យ៉ាងណា សម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋជាស្រ្ដី ការអនុវត្តកាតព្វកិច្ចយោធា ធ្វើឡើងតាមគោលការណ៍ស្ម័គ្រចិត្ត។
ក្នុងមាត្រា១៤ នៃអនុក្រឹត្យរបស់រដ្ឋាភិបាល ចែងថា ប្រជាពលរដ្ឋដែលបានបញ្ចប់ការពត្វកិច្ចយោធា ត្រូវបញ្ចូលទៅបម្រើការងារវិញក្នុងក្របខ័ណ្ឌដើមរបស់ស្ថាប័នរដ្ឋ សហគ្រាសសាធារណៈឬឯកជននានា និងអង្គការសង្គមស៊ីវិល ដោយរក្សាមុខតំណែងដូចមុនពេលទៅបំពេញកាតព្វកិច្ចយោធា។
មាត្រាដដែល បានគូសបញ្ជាក់ថា៖ «សហគ្រាសសាធារណៈឬឯកជនានា និងអង្គការសង្គមស៊ីវិល ដែលមិនព្រមទទួលយកប្រជាពលរដ្ឋដែលបានបញ្ចប់កាតព្វកិច្ចយោធាឱ្យចូលបម្រើការងារវិញ និងរក្សាមុខតំណែងដូចមុនពេលទៅបំពេញកាពត្វកិច្ចយោធា ត្រូវផ្តល់ប្រាក់បំណាច់បញ្ចប់កិច្ចសន្យាការងារ និងសោហ៊ុយជំងឺចិត្តស្របតាមច្បាប់ស្តីពីការងារ»។
ក្នុងអនុក្រឹត្យរដ្ឋាភិបាល ក៏បានចែងអំពីការផ្តល់ប្រាក់ឧបត្ថម្ភ គោលរបបផ្សេងៗ និងការលើកទឹកចិត្តផងដែរ ដោយយោធិនកំពុងបំពេញកាតព្វកិច្ចយោធា នឹងទទួលបានប្រាក់ឧបត្ថម្ភប្រចាំខែចំនួន ៤០០ ០០០ រៀល (៤០ម៉ឺនរៀល) និងមានគោលរបបផ្សេងៗដូចយោធិនអាជីពដែរ ដូចជា ប្រាក់ម្ហូបប្រចាំថ្ងៃ ប្រាក់អាហារបំប៉នបន្ថែមពេលហ្វឹកហាត់ ប្រាក់បំណាច់ឧបត្ថម្ភគ្រួសារនិងកូន របបអង្ករប្រចាំថ្ងៃ និងរបបឯកសណ្ឋានប្រយុទ្ធ និងបរិក្ខារចាំបាច់មួយចំនួនទៀត។ ហើយនៅពេលយោធិនមានជំងឺ ឬរងរបួស ឬគ្រោះថ្នាក់ផ្សេងៗ ត្រូវទទួលបានការសង្គ្រោះ ការព្យាបាល និងការថែទាំពីក្រសួងការពារជាតិ។
អ្នកនាំពាក្យរាជរដ្ឋាភិបាល លោក ប៉ែន បូណា បានគូសបញ្ជាក់នៅក្នុងសន្នីសារព័ត៌មាន នៅថ្ងៃទី១៣ ខែសីហាម្សិលមិញថា ច្បាប់ស្តីពីកាតព្វកិច្ចយោធា ត្រូវបានលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន ម៉ាណែត ចាត់ទុកជាការបណ្តុះស្មារតី និងមនសិការស្នេហាជាតិ ដើម្បីត្រៀមខ្លួនលះបង់បម្រើជាតិមាតុភូមិ។
លោកបន្តថា៖ «យោងតាមសម្តេចធិបតី[ហ៊ុន ម៉ាណែត] គោលដៅចម្បងនៃការអនុវត្តកាតព្វកិច្ចយោធា គឺការកសាងនូវសង្គមមួយប្រកបទៅដោយធនធានមនុស្សដែលមានវិន័យ សីលធម៌ សមត្ថភាព មនសិការស្នេហាជាតិខ្ពស់ មានភាពអង់អាចក្លាហាន មានឆន្ទៈមោះមុត និងត្រៀមខ្លួនរួចជាស្រេចគ្រប់ពេលវេលា ដោយហ៊ានលះបង់គ្រប់បែបយ៉ាង ដើម្បីបុព្វហេតុការពារជាតិ មាតុភូមិ ដោយឥតលក្ខខណ្ឌ»។
សូមបញ្ជាក់ថា ច្បាប់ស្តីពីកាតព្វកិច្ចយោធា ត្រូវបានប្រធានព្រឹទ្ធសភា លោក ហ៊ុន សែន ដែលកាលនោះជាប្រមុខរដ្ឋស្តីទី បានចុះហត្ថលេខាលើព្រះរាជក្រមដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ នៅថ្ងៃទី២៣ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦៕
អត្ថបទដោយ៖ ដោក សុវណ្ណវឌ្ឍនា

