អង្គការសង្គមស៊ីវិល សមាគម សហជីពនិងក្រុមយុវជននៅកម្ពុជាជាង ១០០ បានដាក់ញត្តិទៅកាន់ស្ថានទូតនៃបណ្តាប្រទេស ដែលជាហត្ថលេខី នៃកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីសនៅព្រឹកថ្ងៃពុធនេះ ដោយអំពាវនាវឱ្យមានដំណោះស្រាយជាបន្ទាន់ ជុំវិញបញ្ហាជម្លោះព្រំដែនរវាងប្រទេសកម្ពុជានិងថៃ។
លោក កន សាវាង្ស មន្រ្តីសម្របសម្រួលកម្មវីធីអង្កេត និងតស៊ូមតិ នៃអង្គការខុមហ្រ្វែល និយាយថា គោលបំណងសំខាន់នៅក្នុងការដាក់ញាត្តិនេះ គឺដើម្បីឱ្យប្រទេសហត្ថលេខី នៃកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីស ពិនិត្យមើលលើតួនាទីរបស់ខ្លួន និងតាមដានស្ថានភាពជម្លោះព្រំដែនរវាងប្រទេសកម្ពុជានិងថៃ។
លោក សាវាង្ស បានបន្តថា «ទូតមួយចំនួនមានតំណាងមកលោកមកទទួល និងមួយចំនួនទៀតយើងដាក់ត្រឹមតែសន្តិសុខប៉ុណ្ណោះ។ ហើយអ្នកទទួលគេនឹងបេជ្តាចិត្តបញ្ជូនទៅប្រធានាធិបតី និងនាយករដ្ឋមន្រី្តប្រទេសគេ»។
លោក វណ្ណ ប៊ុនណា ប្រធានស្រាវជ្រាវ និងតស៊ូមតិ នៃសមាគមបណ្ដាញយុវជនកម្ពុជា (CYN) អះអាងថា
ប្រទេសហត្ថលេខីទំាងអស់ គឺជាសាក្សីក្នុងការចរចារនាំយកសន្តិភាព ដូច្នេះប្រទេសទំាងអស់ត្រូវអំពាវនាវ និងជំរុញឱ្យប្រទេសទំាងពីរ (កម្ពុជា-ថៃ) ជាពិសេសប្រទេសថៃត្រូវគោរពបទឈប់បាញ់ និងគោរពសិទ្ធិអធិបតេយ្យភាពរបស់ប្រទេសដទៃ។
លោកបញ្ជាក់ថា «ជាសារមួយបង្ហាញប្រាប់ដល់ប្រទេសហត្ថលេខីទំាងអស់ថា កម្ពុជាចង់បានសន្តិភាព មិនត្រូវការឈ្លានពាន ឬការប្រើប្រាស់ច្បាប់ព្រៃណាមួយ។ យើងគោរពច្បាប់អន្តរជាតិ ឬយន្តការការទូតក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាជម្លោះ»។
ការដាក់ញត្តិនេះ គឺជាការឆ្លើយតបទៅនឹងការប៉ះទង្គិចគ្នាដោយយោធានាពេលថ្មីៗនេះ នៅតាមព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ដែលបានបណ្តាលឱ្យមនុស្សជាច្រើនរងរបួស បាត់បង់ជីវិត និងមានជនភៀសសឹករាប់ម៉ឺននាក់ នេះបើយោងតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មាន ដែលចេញដោយតំណាងអង្គការសង្គមស៊ីវិល ចុះថ្ងៃទី១៩ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៥។ ក្រុមអង្គការសង្គមស៊ីវិលក៏ចាត់ទុកបញ្ហានេះថា ជាការបំពានច្បាប់អន្តរជាតិនិងគំរាមកំហែងដល់អស្ថិរភាពក្នុងតំបន់ផងដែរ។
លោក យិត យុតយូ មន្រ្តីសហជីព នៃសហព័ន្ធសហជីពសេរីកម្មករ យល់ឃើញថា ប្រទេសដែលជាហត្ថលេខី នៃកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីសមិនគួរនៅស្ងៀមនោះទេ ព្រោះកម្ពុជាកំពុងត្រូវការសន្តិភាពពិតប្រាកដ និងមិនចង់ឃើញសង្រ្គាមដែលនាំឱ្យមនុស្សបាត់បង់ជីវិត ព្រាត់ប្រាស់ក្រុមគ្រួសារ កុមារមិនបានចូលសាលា ខណៈកម្ពុជាមានបញ្ហាជម្លោះព្រំដែនជាមួយប្រទេសថៃ។
លោក យុតយូ និយាយថា «ស្មារតីនៃការដាក់ញាត្តិនេះ យើងជំរុញឱ្យប្រទេសជាហត្ថលេខី ងាកមកចាប់អារម្មណ៍ការអនុវត្តកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីស ដែលជាការសន្យារបស់គាត់ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហារនៅកម្ពុជា»។
កម្ពុជានិងថៃបានទទួលយកបទឈប់បាញ់កាលពីថ្ងៃទី២៨ ខែកក្កដា នៅប្រទេសម៉ាឡេស៊ី បន្ទាប់ពីការប្រយុទ្ធគ្នាយ៉ាងខ្លាំងក្លា ដែលបានចាប់ផ្តើមកាលពីថ្ងៃទី២៤ ខែកក្កដា បន្ទាប់ពីមានភាពតានតឹងជុំវិញតំបន់ព្រំដែនមានជម្លោះ។ ពលរដ្ឋជាង ៣០.០០០០នាក់ បានភៀសខ្លួនពីផ្ទះសម្បែងនិងមានមនុស្សជាង៤០នាក់បានបាត់បង់ជីវិតដោយសារការវាយប្រយុទ្ធគ្នានេះ។
គិតត្រឹមថ្ងៃទី១៨ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៥ ជនភៀសសឹកបានត្រឡប់ទៅលំនៅដ្ឋានចំនួន ៦៦៦ គ្រួសារ និងមានជនភៀសសឹកបន្តស្នាក់នៅមណ្ឌលសុវត្ថិភាពសរុបចំនួន ១០.៧៨៤គ្រួសារ ស្មើនឹងចំនួនមនុស្ស ៣៥.៥២៧នាក់ ដោយក្នុងនោះ មានខេត្តចំនួន៤ រួមមានឧត្តរមានជ័យ បន្ទាយមានជ័យ ព្រះវិហារ និងសៀមរាប នេះបើយោងតាមរបាយការណ៍របស់គណៈកម្មាធិការគ្រប់គ្រងគ្រោះមហន្តរាយ ដែលចេញផ្សាយនៅថ្ងៃទី១៩ ខែសីហា។
ថ្លែងយ៉ាងខ្លី បន្ទាប់ពីបានទទួលយកញត្តិពីតំណាងអង្គការសង្គមស៊ីវិល លោកស្រី Kelly Geoghegan ជាមន្ត្រីផ្នែកគោលនយោបាយ និងជាអ្នកតំណាងស្ថានទូតសហរដ្ឋអាមេរិកប្រចាំនៅកម្ពុជាបាននិយាយថា សហរដ្ឋអាមេរិកកំពុងគាំទ្ររដ្ឋាភិបាលក្នុងការផ្តល់នូវឧបករណ៍និងថ្នាំបាញ់លើស្បែកការពារសត្វល្អិត ដើម្បីធានាថា ប្រជាជនដែលរស់នៅក្នុងជំរុំមានសុខភាពល្អ និងគ្មានជំងឺគ្រុនចាញ់ ក៏ដូចជាកំពុងបន្តតាមដានបញ្ហាជម្លោះព្រំដែននេះយ៉ាងយកចិត្តទុកផងដែរ។
លោកស្រីនិយាយថា «ខ្ញុំជូនពរឱ្យកម្ពុជាជួបសំណាងល្អនៅក្នុងពេលវេលាដ៏លំបាកនេះ ។ សហរដ្ឋអាមេរិកកំពុងតែតាមដានលើបញ្ហាមួយនេះយ៉ាងយកចិត្តទុកដាក់ និងព្យាយាមគាំទ្រឱ្យមានដំណោះស្រាយដោយសន្តិវិធី»។
គួររំឭកថា កិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីស ២៣ តុលា ១៩៩១ គឺជាកិច្ចព្រមព្រៀងដែលមានភាគីជម្លោះកម្ពុជាចំនួន៤ បានចុះហត្ថលេខា នៅទីក្រុប៉ារីស ប្រទេសបារាំង ដោយមានវត្តមានសាក្សីមកពី ១៨ ប្រទេសរួមទាំងអគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ (UN) ដើម្បីបញ្ចប់សង្គ្រាមស៊ីវិលដ៏រ៉ាំរ៉ៃនៅកម្ពុជា។ នៅក្នុងស្មារតីនៃកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីស ក៏ធានានូវអធិបតេយ្យភាព ឯករាជ្យភាព បូរណភាពដែនដី និងភាពពុំអាចរំលោភបំពានបានផងដែរ៕
អត្ថបទដោយ យ៉ឹង នីម និង ឃុត ពិសី